KÜNYE
...Kimi kitap tanıtmalarında, künyenin bazı öğeleri unutuluyor,
en çok da çevirmen adı ihmal ediliyor. Sanırım bu ihmal,
biraz da çeviri denen zahmetli ve nankör işin küçümsenmesinden kaynaklanıyor...
Gün Zileli
24.07.2006
1967 yılından bu yana kitap tanıtmaları yazarım. Yani neredeyse kırk yıl olmuş. O zamanlar Yordam dergisini çıkaran Hüseyin Cöntürkün biz genç yazarlara öncelikle öğrettiği, kitap tanıtması yazarken kitabın künyesinin tam olarak yazılması gerektiğiydi. Yani, kitabın yazarını, adını, eğer çeviriyse çevirmenin adını, yayınevini, kitabın basıldığı yıl ve ayı yazmanız gerekirdi. Bunlardan biri eksik olduğunda yazı ya geri çevrilir ya da Cöntürk, eksiklerin tamamlanmasını isterdi.
Zamanımızda bu titizliğin ortadan kalktığını görüyoruz. Kimi kitap tanıtmalarında, künyenin bazı öğeleri unutuluyor, en çok da çevirmen adı ihmal ediliyor. Sanırım bu ihmal, biraz da çeviri denen zahmetli ve nankör işin küçümsenmesinden kaynaklanıyor. Tabii bir de kasıtlı ihmaller var, ama bunların kanıtlanması olanaksız. Hani yolda giderken tanıdığınız birisine rastlarsınız, sizi görmezden gelir, ama bunu ispatlama olanağından yoksunsunuzdur, onun gibi bir şey.
Bir arkadaşım, beni de ilgilendireceğini düşünerek, Süreyyya Evrenin Mayıs, Haziran ve Temmuz aylarında, Birgün gazetesinde çıkmış, ağırlıklı olarak kitap tanıtma yazılarını yollamış.
29 Mayıs 2006 tarihli, Sanat ve Yoksulluk başlıklı makalede bir kitap künyesi var: Larry Shiner, Sanatın İcadı, Ayrıntı, çev: İsmail Türkmen, 2004. Künye aşağı yukarı eksiksiz (bazı yayınevleri basımın ayını vermiyor).
19 Haziran 2006 tarihli, Gösteri Toplumu Yeniden başlıklı makalede üç kitap künyesi var: Raoul Vaneigem, Gençler İçin Hayat Bilgisi El Kitabı, Gündelik Hayatta Devrim, çev.Işık Ergüden-Ali Çakıroğlu, Ayrıntı, 1996; Greil Marcus, Ruj Lekesi, Yirminci Yüzyılın Gizli Tarihi, çev: Gürol Koca, Ayrıntı, 1999; Guy Debord, Gösteri Toplumu, çev: Ayşen Ekmekçi, Okşan Taşkent, yayıma hazırlayan Işık Ergüden, Ayrıntı, 2006. Burada da künyeler eksiksiz. Süreyyya Evren künyeyi bütünüyle vermesini bilecek kadar titiz ve deneyimli.
24 Temmuz 2006 tarihli, Silinmez Tartışmalar Dizisi başlıklı makalede iki kitap künyesi var: Paul Avrich, Kronstadt 1921, Versus Kitap, 2006; Simon Tormey, Yeni Başlayanlar için Anti-Kapitalizm, Everest, 2006. Burada Süreyya Evren, titizliğini ve deneyimini bir yana bırakarak çevirmenlerin adlarını anmamış. Künyede eksik bıkarılan çevirmen adlarını merak edenler olursa Süreyyya Evrene sorabilirler.